ئاوینه ی ئێمه

ده‌بێ بگریم و ناتوانم. ده‌بێ بگه‌ڕێمه‌وه‌ نێو شه‌وه‌کانی پڕ ئه‌ستێره‌ی شاری سنه‌ و بۆم ناکرێ . ده‌بێ ته‌حه‌مولی یادی ئه‌و هه‌موو دانیشتن و شیعر خوێندنه‌وه‌ و به‌حس و جه‌ده‌لانه‌ی شه‌وانی ماڵی خالد مه‌نسووری و سه‌رهه‌نگ ناهید و ئاخای مهاجر و ره‌زا هێمه‌تیار و ئه‌میر کوردستانی و.. بکه‌م و ناتوانم .
ده‌بێ بۆ کۆبوونه‌وه‌ پڕ له‌ باس و خواسه‌کانی ئه‌نجومه‌نی ئه‌ده‌بیی و دڵه‌ڕاوکێ و ترسه‌کانی دوای شه‌وه‌ شیعره‌کانمان و له‌ یادبردنه‌وه‌یان به‌ په‌یکێک ، له‌ قه‌له‌نده‌رخانه‌* ی نێو دوکانه‌که‌ی له‌ چوارباخ دا ، بگریم ....... ده‌بێ ، ده‌بێ ، ده‌بێ ..
منداڵ بووم که‌ ده‌مناسی . له‌ شاری مه‌ریوان ده‌رمانخانه‌ی هه‌بوو. یار و یاوه‌ری هه‌ژاران و نه‌داران . به‌دخوای زۆر بوو. ده‌یانگوت " به‌هایی " ه‌. ده‌گه‌ڵ شاعیرانی کلاسیک وێژی مه‌ریوان نێوانی زۆر خۆش بوو، به‌تایبه‌ت شێخ حه‌مه‌ مارف . مامۆستا قانع یشی دیتبوو. جه‌وانه‌کان زۆریان خۆش ده‌ویست . دواتر به‌ ماڵه‌وه‌ باری کرد بۆ شاری سنه‌ . ئاشنایه‌تی ئه‌قڵانیمان له‌و کاته‌وه‌ ده‌ستی پێ کرد که‌ رۆژێک پێم وابێت ساڵی 1363 بوو، سه‌رهه‌نگ ناهید ، ئه‌فسه‌ریکی خانه‌نشینی ئه‌ده‌ب دۆستی سه‌قزی ، که‌ له‌ گه‌ڵ شاعیرانی فارس و کوردی وه‌کوو "سیمین بێهبه‌هانی و ته‌وه‌لولیی و نادرپور و سواره‌ی ئیلخانی و... " دۆستایه‌تی هه‌بوو ، زانیبووی من شیعران ده‌ڵێم .بانگی کردم بۆ ماڵی خۆی . له‌ گه‌ڕه‌کی شه‌ریفاوای شاری سنه‌ داده‌نیشتین . له‌وێ منی به‌کاک خالد و ئه‌میر کوردستانی و ره‌زاهیمه‌تیارو سدێق مه‌هاجر و ئیرج عێبادی ، ناساند .مه‌سعوود زه‌ندی شم ، له‌وێ ناسی . شاعێرێکی نوێخواز بوو . به‌ فارسی شیعری ده‌گوت . کتێیشی چاپ کردبوو . گه‌ر چی من 22 ساڵم ته‌مه‌ن بوو ، به‌ڵام له‌و ئێواره‌ به‌دواوه‌ ، رۆژانی جومعه‌ له‌ ماڵی یه‌کێک له‌و که‌سانه‌ کۆ ده‌بووینه‌وه‌ و شیعر ده‌خوێنرایه‌وه‌ و باس ده‌کرا و ره‌خنه‌ ده‌گیرا . کاتێک یه‌که‌م ئه‌نجومه‌نی ئه‌ده‌بیی له‌ شاری سنه‌ ، له‌ سازمانی ته‌بلیغآتی ئیسلامیی دامه‌زرا وکاک ره‌زا هێمه‌تیار بوو به‌ به‌رپرسی ، ئیدی زۆرتر و فراوانتر له‌ ته‌ک کاک خالد ، تێکه‌ڵ بووین . که‌ سه‌فه‌رێکی شاعیرانه‌یان بۆ فه‌راهه‌م کردین له‌ تاران و چه‌ند شاری شیمالی ئیران ، شیعرمان خوێنده‌وه‌ و له‌ته‌ک شاعیران و نووسه‌رانی ئه‌و کات ئاشنا بووین ، زۆرتر به‌ روحیاتی ئه‌و ئاشنا بووم . له‌ به‌ر ئه‌وه‌ی به‌ جه‌وانی فه‌قێ بوو ، نوکته‌ و مه‌ته‌ڵی بێ ئه‌ژماری ده‌زانی . دانیشتن له‌ مه‌جلێسی ئه‌و پیاوه‌دا ، هه‌میشه‌ پڕ به‌هره‌ی ده‌کردین .

سه‌ره‌تا شیعری به‌ شێوازی قه‌دیم و له‌ قاڵبی عه‌روزیدا ده‌نووسی ، چاکیشی ده‌نووسی . دواتر له‌ ئه‌نجامی ئه‌و هه‌موو دانیشتنانه‌ی ده‌گه‌ڵ ئێمه‌ مانان ، خووی دایه‌ شیعری ئازاد . ‌له‌ بواری زمانناسی ، به‌ تایبه‌ت زمانه‌ ئارکائیک و کۆنه‌کان دا ، کاری زۆر جێدی و گرینگی کردبوو . زمانی سپرانتۆ و زمانه‌کانی ئیرانی قه‌دیمی به‌ باشی ده‌زانی . ساڵی 1377 ، له‌و ده‌رفه‌ته‌ی به‌شی کوردی و لاپه‌ره‌ی ئه‌ده‌بیی هه‌فته‌نامه‌ی (سیروان ) م به‌ڕێوه‌ ده‌برد ، کاک خالێد هه‌ندێ بۆچوونی هه‌بوو سه‌باره‌ت به‌ شێوه‌زاری سنه‌یی . له‌ سه‌ر ئه‌و بڕوایه‌ بوو که‌ شێوه‌زاری سنه‌یی "زمان " ه‌ . من له‌ گه‌ڵ ئه‌و ڕایه‌ نه‌بووم ، به‌ڵام بۆ ئه‌وه‌ی دیالۆگێکی ئه‌دیبانه‌ و زمانناسانه‌ درووست ببێ ، وتاره‌کانیم له‌ " سیروان " دا بڵاو کرده‌وه‌ .‌ بوو به‌ زه‌مینه‌یه‌ک بۆ نووسینی فره‌ بابه‌تی ده‌وڵه‌مه‌ند . ئه‌ڵبه‌ت نابێ بیشارمه‌وه‌ که‌ له‌ به‌رانبه‌ریشدا که‌سانی دیکه‌م هان ده‌دا که‌ بێنه‌ مه‌یدان و له‌و بواره‌دا شت بنووسن . ئه‌وه‌ی له‌ یادم مابێت " فاروق که‌یخوسه‌ره‌وی " چالاکانه‌تر له‌ هه‌مووان هاته‌ مه‌یدان . دواتر بیستم ئه‌و باسه‌ زۆر ته‌شه‌نه‌ی کردووه‌ .
ساڵێک زیاتره‌ به‌ دوایدا ده‌گه‌ڕێم ، به‌شکوو بتوانم سه‌باره‌ت به‌ ڕه‌وتی ئه‌ده‌بیات و ئه‌نجومه‌نه‌ ئه‌ده‌بییه‌کان له به‌رنامه‌ی " ڕامان " دا قسه‌ی له‌ گه‌ڵ بکه‌م . به‌ڵام بۆم نه‌دۆزرایه‌وه‌ . تا ئه‌م خه‌به‌ره‌یان دامێ . حه‌یف و سه‌د مخابن .
خالد مه‌نسووری له‌م دونیا رۆشت .خه‌به‌ره‌که‌ هێنده‌یه‌ و هیچی تر . به‌ڵام بۆ من که‌ ساڵه‌ها له‌ نزیکه‌وه‌ ده‌مناسی ، ته‌نیا خه‌به‌رێکی ساده‌ نه‌بوو. به‌ مردنی خالد مه‌نسووری ، کۆمه‌ڵێک بیره‌وه‌ری له‌ مندا زیندوو بوونه‌وه‌ . له‌ هه‌موو ئه‌وانه‌دا کاک خالد بوونی هه‌یه‌ . که‌وایه‌ لای من هه‌ر به‌رده‌وام زیندووه‌.
یادی به‌خێر

* قه‌له‌نده‌رخانه‌ : کاک خالد له‌ نێو دووکانه‌که‌یدا له‌ چوارباخ ، شوێنیکی بچووکی هه‌بوو بۆ چا لێنان . " بۆ خۆی ئاره‌قێکی ئه‌نتیکه‌ و نایابی درووست ده‌کرد . له‌وێ جار و بار ده‌مێکمان ته‌ڕ ده‌کرد . ئاگر بوو ئاگر !" ئه‌وێمان به‌ یادی " پێره‌مێر"ده‌وه‌ ناو نابوو قه‌له‌نده‌رخانه‌ . پیم وایه‌ پیره‌مێردی شاعیر له‌ چاپخانه‌که‌یدا شوێنکی وای هه‌بووه‌ پێی وتووه‌ قه‌له‌نده‌رخانه‌ .

خالد مه‌نسووری ماڵئاوا