ئاوێنه‌ی کوردستانی ئێمه‌
نشریه‌ی لکترونیکی : فرهنگی- هنری - ادبی
 

 به جای مقدمه

 

مصطفی بیگی

 

چند دهه عاشقانه­ هایم را گردآوری کردم که آن‌ها را به عشق کوردانه­ ی میان من و همسرم تقدیم کنم که ژینوساید (کشتار و بی­خانمانی عمومی) هولناک و پی‌درپی کوبانی در کوردستان سوريه، کوردان ایزدی و کاکه­ ای (یارسانی) در عراق و سپس کوردان شیعه و سنی در مقیاس‌های  متفاوت، دگربار در بین­النهرین، توسط تروریسم نوین دولتبه اصطلاح اسلامی "داعش" روی داد.

 آنگاه که دیدم  هزاران هزار عشق و آبروی باکره، ددمنشانه ریخته شد و یا به اسیری و کنیزی رفت و آن هنگام که قصه این درد و رنج را در خطابه و گریه‌های مادرانه و زینب­گونه‌ی خواهرم "ڤیان ده‌خیل" آن شیرزن نماینده‌ی کوردهای ایزدی در پارلمان عراق، تیتر همه‌ی رسانه­های عمومی جهان شد و بعدها انعکاس سقوط هلیکوپتر او به علت سنگینی زنان و کودکان آویزان شده بر آن و حتی نقل خبر شهادت این شهید زنده و پیام‌آور کربلای شنگال، قلم در دستم لرزید و بیش از هشتاد سکانس انفال کوردان ایزدی در طول تاریخ در ذهنم چنان مرور شد که "خود" دستم لرزید و بی اختیار  پشتم لرزید چرا که اپیزودهای دیگری به کرات در ذهنم زنده شد: انفال بارزانی­ها، بمباران شیمیایی حلبچه و سردشت، کوچ دسته‌جمعی و کشتار و تعریب مناطق کورد فیلی‌نشین در زرباطیه و خانقین و مندلی و جصان و کوت و بدره و عماره و بصره و بغداد و علیغربی و....  "که کودکی همسرم دچار آن است" کشتار و  آوارگی  کوردها در غرب ایران توسط ارتش متجاوز صدام "که  هنوز هم کودکی‌های خودم اسیر رنج‌های بی‌شمار  آن است"، انفال  کوردهای فیلی  و کشتار 22 هزار شهید این قوم و..... همه و همه یادآور تاوان سنگینی است که ملت کورد (اين اصيل‌ترين نژاد ايراني) از هر ایل و تبار و مذهب و آیین آن را پرداخته‌ است همان درد مشترک "مصیبت کورد بودن" و این بار تمام وجودم لرزید.

پس بر آن شدم که این کتاب را به همین همزادمان یعنی همان درد مشترک و همان عشق و پایداری در حفظ مصیبت‌های عزیز کورد بودن  که به صورتی رازگونه و با اکسیری از جنس عشق، نخ تسبیح پیوند همه‌ی آحاد این ملت ایرانی­تبار در هرجای دنیا به خود شده پیشکش کنم تا به سهم خود، من  نیز  در پاسداشت آیین­هایشان مشارکت داشته باشم، ملتی که در هر حال چونان اساطیر  شاهنامه کوردی که صاحب "بزم" و "رزم" توأمانند پاسداران آن آیین­ها خواهند ماند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در جمعه چهاردهم آذر 1393  |
 
سلام

 

عبدالرحمان عزیزی


لطفا" تاریخ تولد ووفات " سواره ایلخانی زاده را تصحیح بفرمائید."
سواره ایلیخانی زاده درسال ۱۳۱۶ در روستای ترُجان یکی از توابع شهرستان بوکان بدنیا آمد وی از همان دوران کودکی زندگی سختی را پشت سرگذاشت. بعد از پایان یافتن تحصیلات ابتدای و راهنمایی سواره. خانواده وی در سال ۱۳۴۱ از روستای ترجان به روستای قره گویز یکی دیگر از توابع همین شهرستان نقل مکان می‌کنند. او مدرک دیپلم خود را شهر تبریز میگرد و برای فراگیری تحصیلات تکمیلی در رشته حقوق قضایی به تهران می‌رود و درسال۱۳۴۷ موفق به اتمام تحصیلات خود می‌شود. سواره عشقی خاصی به مردم کُرد داشت و همین عشق درونی وی باعث شد در فعالیت‌های سیاسی و فرهنگی حضور یابد و ضمن سرودن شعرهای ملی به فعالیت‌های سیاسی هم می‌پرداخت. اما به دلایل زمان خود درسال ۱۳۴۳ به مدت ۶ماه در زندان قزل قلعه تهران زندانی می‌شود. وی در سال ۱۳۴۶ در قسمت کردی رادیو تهران مشغول بکارمیشود اما متاسفانه مرگ وی را مجال نمی‌دهد و در سال ۱۳۵۴ در حالی که کمتر از ۳۸ سال داشت بر اثر سانحهٔ تصادف در تهران درگذشت. پس از فوت جسد وی را به روستای حمامیان بوکان می‌آورند ودرگورستان همان روستا دفن می‌کنند.

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در چهارشنبه دوازدهم آذر 1393  |
 

 

 

خێاوان په‌تی

مخطفی بیگی

شارِ ئیمه،‌ مانگه‌شه‌و، گوم کردگه

ره‌نگِ عشق نیمه‌شه‌و گوم کردگه‌

یه‌ خێاوان

‌            وه‌ خێاوان            

                       هه‌ خێاوانه‌ 

   خێاوانه‌ 

                                           خێاوان په‌تی1

خوه‌ێ ده‌ نامِ  قیلتاو، گوم کردگه‌

 

 

به‌س که‌ هووکاره‌س وه‌ ده‌نگِ بایه‌قوش

ورشه‌ورشِ "خوه‌ر هه‌تاو" گوم کردگه‌

لێوِ جاده‌

جوورِ داوڵ، شیش و واش

" دارته‌یله‌ " به‌رقه‌راو، گوم کردگه‌

ساڵیان ساڵه‌ گافاره‌ێ په‌تی

هه‌ر شه‌کێ‌وه

              لاوه‌لاو، گوم کردگه‌  

له‌ش، ده‌ بانِ له‌ش که‌فێ، بێ شوون و نوون

هه‌ر شه‌هیدێ ده‌یره‌ " ناو" گوم کردگه‌

خوه‌م خراو و خوه‌ت خراو، شارێ خراو...

خوه‌م خراو و خوه‌ت خراو،

                                  شار خراو

جام و جه‌مخانه و شه‌راو، گوم کردگه‌

ئه‌ر بخوازێ  ئه‌ڵوه‌سێ گورانیێ

لێو،

      باڵا،

                برم،

                       چاو، گوم کردگه‌

بێ سه‌ر و شوون،

وه‌ردِ خوه‌م بێ‌سه‌رنوشت

چاره‌نووسێ "روژ و شاو" گوم کردگه‌

لاونێ هه‌ر شه‌و،

                  وه‌ سووزه‌و "عاشقێ":

ئی وڵاته،‌ مانگه‌شاو، گوم کردگه‌

 

 

تێهران - وه‌هار 1392

 

 

 

 

 

واژه­ نامه:

قیلتاو: آسفالت.

خێاوان په‌تی: فقط خيابان - خیابان تنها - خيابان خالي.

هووکاره: عادت گرفته / خو کرده.

بایه‌قوش / باوه‌قوش: جغد.

ورشه‌ورش: تشعشع.

خوه‌ر هه‌تاو: آفتاب تابان.

داهوول / داوڵ: مترسک.

 شیش و واش: نامرتب و بی نظم.

دارته‌یل: تیر برق.

 به‌رقه‌راو: چراغانی شده.

گاپاره / گافاره / کارووک: گهواره.

شه‌کێ‌وه: مدام تکان می­خورد.

  لاوه‌لاو:لالایی.

بێ سه‌رو شوون / بێ شوون و نوون: بی نام و نشان.

جه‌مخانه: عبادتگاه آیینی باستانی کوردها.

ئه‌ڵوه‌سێ: می­سراید.

برم(برۆ- برۆه): ‌ابرو.

لاونێ: با سوز می­سراید.

چاره‌نووس: چاره نویس.

 

 

 

 

 

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در چهارشنبه دوازدهم آذر 1393  |
 
نازی

یکی می آید ؛ یکی می رود . . .
این قانون بقای زندگی ست . . .
اما تو که رفتی ؛ هیچکس نیامد . . .
انگار قانون بقا هم پوچ است وقتی تو نیستی !
....................

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در سه شنبه چهارم آذر 1393  |
 ئاگاداری

 

ئاگاداری بۆ منداڵه‌ خۆشه‌ویسته‌کانی

سنه‌یی

 

نه‌مامه‌کان و به‌رنامه‌ی هه‌مه‌ره‌نگی‌ شادی

 

رێکخراوه‌ی مووته‌هه‌ری ئیداره‌ی په‌روه‌رده‌ی مه‌ڵبه‌ندی2 له‌سنه‌دا کارێکی گرینگ هه‌ریه‌ک شه‌مه‌ به‌ڕێوه‌ ده‌با.

مامۆستا باقر پیری تێکۆشه‌ری قه‌له‌م به‌ ده‌ست وتێگه‌شتوو که‌ ماوه‌ی چه‌ندساڵه‌ به‌رپرسی ئه‌م رێکخراوه‌یه‌،وا رایگه‌یاند: " منداڵه‌کان، نه‌مامه‌کانی خۆشه‌ویستی ئێمه‌ن و ده‌بێ بۆپه‌ره‌وه‌رده‌کردنیان‌ به‌ باشترین شێوه له‌ ئامێره‌کان‌ که‌ڵك وه‌ر بگرین. ده‌نگی مۆسیقا وئاوازی خوێندکارانی پۆله‌ سه‌ره‌تاییه‌کانی ئه‌و مه‌ڵبه‌نده ‌هه‌ریه‌ک شه‌ممه له‌و سه‌نته‌ره‌ به‌رز ده‌بێیته‌وه تامنداڵان‌‌ به‌گۆرانی و شادی چه‌ند ساعه‌تێک به‌ڵاش و وه‌رگرتنی خه‌ڵات پێکه‌وه‌ شادبن.....

 


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در سه شنبه چهارم آذر 1393  |
 
توجه‌ ........توجه‌ ........... توجه‌

 

مجهز شدن به‌ زبانی بین المللی یک

 

ضرورت اجتماعی انسان معاصر است

 

مرکز آموزش زبان های خار‌جه‌ی امید فردای کردستان یکی ازتاثیرگذارترین آموزشگاه های زبان آموزی در شهرستان سنندج با بیش از 20 سال سابقه‌ی خدمت در زبان آموزی و دست آوردهای شگفت انگیز و همراهی مدرسان مجرب دانشگاهی¬کارمجدد خود را درمکانی تازه‌ آغاز نمود ثبت نام آغاز شد / محیطی آکادمیک / نزدیکیرین به شما *

امکانات متنوع و به‌روز آموزشی: *

دوره‌های تخصصی زبان/ از مقدماتی تا عالی با شیوه‌ های نوین زبان آموزی *

مکالمه‌ی فشرده‌/

تقویتی و جبرانی تقویتی راهنمایی/

دبیرستان و دانشگاه‌ کلاس های کنکور / تافل و آی الس

با ارایه‌ مدارک رسمی

صاحب امتیاز: ایرج عبادی

مدیر داخلی: رزگار سبحانی آدرس : خیابان هفده‌ شهریور / میدان بیسارانی. نبش کوچه‌ی مبین

تلفن ثابت : 087- 33173126 همراهان : 09183733108 .09188773926

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در پنجشنبه بیست و نهم آبان 1393  |
 
توجه‌ ........توجه‌ ........... توجه‌

مرکز آموزش زبان های خار‌جه‌ی امید فردای کردستان یکی ازتاثیرگذارترین آموزشگاه های زبان آموزی در شهرستان سنندج با بیش از 20 سال سابقه‌ی خدمت به‌ زبان آموزی و دست آوردهای شگفت انگیز و مدرسان مجرب دانشگاهی

ثبت نام آغاز شد / محیطی آکادمیک / نزدیکیرین به شما * امکانات متنوع و به‌روز آموزشی: * دوره‌های تخصصی زبان/ از مقدماتی تا عالی * مکالمه‌ی فشرده‌/ تقویتی و جبرانی تقویتی راهنمایی/ دبیرستان و دانشگاه‌ کلاس های کنکور / تافل و آی الس با ارایه‌ مدارک رسمی آدرس : خیابان هفده‌ شهریور / میدان بیسارانی تلفن ثابت : 087- 33173126 همراهان : 09183733108 .09188773926

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در سه شنبه بیست و هفتم آبان 1393  |
 فرا خوان

فرا خوان

 

همشهریان ارجمند و ادب دوست سنندجی

 

موسسه‌ی ادبی، فرهنگی و هنری ئاوینه‌ی کوردستان با همکاری اداره‌ فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کردستان شبی بشکوه‌ وبه‌یادماندنی را تدارک دیده‌ است: " پاییزانه‌ شب شعر و موسیقی" باهمراهی شاعران و هنر‌مندان سنندجی

مکان: تالار فجرشهرستان سنندج

زمان: روز پنجشنبه‌ 17/7/93 ساعت چهار بعدازظهر علاقمندان می توانند آثارچاپ نشده‌ی کردی وفارسی خود را، (دو شعر کوتاه‌ یا یک شعر بلند حد‌اکثردر3 صفحه‌ A4 با درج شماره‌ی موبایل خود) تا تاریخ  13 مهر ماه‌  جاری روزهای دوشنبه‌ ازساعت 4 تا 6 بعدازظهردرتالارفجر – اتاق کنفرانس به‌ دبیرخانه‌ی انجمن تحویل ویا به‌ ای میل های زیرارسال نمایند: Irajeb27@gmail.com

saedisalma@gmail.com

موسسه‌ی ادبی، فرهنگی وهنری ئاوێنه‌ی کوردستان

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در شنبه پنجم مهر 1393  |
 
از نازی

کی می آید ؛ یکی می رود . . .
این قانون بقای زندگی ست . . .
اما تو که رفتی ؛ هیچکس نیامد . . .
انگار قانون بقا هم پوچ است وقتی تو نیستی !

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در شنبه بیست و نهم شهریور 1393  |
 

مه‌ته‌ڵ بۆ مناڵان

( چیستان)  له‌ چاپ درا

کتاب مه‌ته‌ڵ ( چیستان) بۆ مناڵان مجموعه‌ای ازچیستان­های هوشی وفکری و ریاضی­ست که‌ توسط محقق توانا و پرکارابراهیم احمدی گردآوری گردیده‌ است.چیستان ها دردنیای کودکان نقش زبان آموزی وپرورشی راایفا میکنند و همچنین ذهن را منطقی بار می آورند. ماازآثار و نشانه‌ های چیزی پی به‌ وجودش می بریم. چیستان­ها و معماها موجب شادی وسرگرمی کودکان می شوند و هم روحیه‌ی کنجکاوی وتفحص را در آنها بیدار می نمایند. طرج معما وچیستانهای شعری، کودک را با نماد­های عینی وذهنی بیشتری آشنا می سازد،

 چاپ اول این کتاب را انتشارات کالج سنندج به‌ مدیریت کیومرث کرباسی با تیراژ هزار نسخه‌ به‌چاپ رسانیده‌ که‌ در دسترس علاقمندان و کودکان عزیز قرار دارد.

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در شنبه بیست و نهم شهریور 1393  |
 
دیمانە لەگەڵ ئیرەج عیبادی شاعیر، نووسەر و وه‌رگێڕ

سپتامبر 14, 2014 لەئیرەج عیبادی, شەریف فەللاح, هەڤپەیڤین

 

سازدانی: شەریف فەلاح

ـ لەناو گەرمەی پرۆسەی ئاڵۆزی بەجیهانیبوون ‌و شەپۆلی بەرینی راگەیاندن ‌و دنیای زانیاری ‌و تەكنۆلۆژیادا پێگەی ئەدەبیات ‌و رۆڵ ‌و كاریگەریی لە چ ئاستێك دایە؟
ئیرەج عیبادی: بێشك، ئەمڕۆ كاریگەریی ئەدەبیات بەهۆی راگەیاندنەكانەوە زۆرتر بووە. دنیای پان و بەرینی زانست، روژ بە روژ ترووسكەكانی زۆرتر و بەرفراوانتر دەبێتەوە. مروڤ زۆرتر میدیاكان دەبینێت و لە سەتەلایتەكان و ماڵپەڕەكاندا، نەێنییەكانی قەڵەم دەخوێنێتەوە. رۆڵی ئەدەبیات، لە سەرەتای دەست پێكردنی وشە، ئەدەب و گەشەسەندنی فەرهەنگەوە كەم نەبووە و كەمیش نابێتەوە، تەنیا، شێوازەكانی گەیاندنی پێگەی ئەدەبیات توو‌شی گواستنەوەیە.


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در سه شنبه بیست و پنجم شهریور 1393  |
 
 

زندگی نامه سیمین بهبهانی

 

سیمین خلیلی معروف به «سیمین بهبهانی» فرزند عباس و حاج میرزا حسین حاج میرزاخلیل مشهور به میرزا حسین خلیلی تهرانی که از رهبران مشروطه بود عموی پدر او و علامه ملاعلی رازی خلیلی تهرانی پدربزرگ اوست. است. پدرش عباس خلیلی به دو زبان فارسی و عربی شعر می‌گفت و حدود ۱۱۰۰ بیت از ابیات شاهنامه فردوسی را به عربی ترجمه کرده بود و در ضمن رمان‌های متعددی را هم به رشته تحریر درآورد که همگی به چاپ رسیدند.


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه سوم شهریور 1393  |
 که‌س نه‌لێ کورد مردووه‌.............

که‌س نه‌لێ کورد مردووه‌.............

 

 شه‌ری خه‌فه‌ت ته‌واو نابێت

 

ئیره‌ج عیبادی

 

دوورم مه‌که‌ن له‌ شه‌نگاڵ

هه‌موو کاته‌کانی بێ سنوور‌ی په­ ژاره‌م شه‌نگاڵن

ئه‌م کێوه‌ ئیزد و ئیزدیه‌کان ومن سوور ده‌نووسێ

به‌ردو ئاگر ده‌باری ورفاندنی مه‌له‌ ئاواره‌کان

ئه‌م هه‌موو فیشه‌که‌ وێل وقورس

کانیه‌کانی ئاوو چاو ده‌خنکه‌ینێ

هێشتا تینووم

ده‌ریای فرمێسکی گیان له‌به‌ران چاڵی نه‌مان ده‌بێنێ

جانه‌وه‌ره‌کانی قه‌ساوی رابردوو به‌رێ که‌وتوون

 ده‌شت ، ده‌شت

ئازادی له‌ چنگی هه‌ره‌شه‌دا یه‌خسیره‌

نیشتمانی هێزی به­ر‌گیری تۆمار تۆمار کۆ ده‌بێته‌وه‌

له‌م گێژاوه‌ رزگارم که‌ن من شه‌نگاڵم، نانا خه‌ردڵی ژانی حه‌له‌بچه‌و ئالبۆمی ره‌شی ئه‌نفاڵ

دۆزخ چوار دووره‌مه‌ی داوه

ئای هاوخوێنه‌کانی نه‌مری‌ ئاڵای کوردستانیم

دڵی ئه‌م چیا زۆر داخه‌ و بۆرکانی هه‌ستی به‌ سه‌ر نه‌یاران هه‌ر ده‌ته‌قێته‌وه‌....

25 /5/93 سنه‌-

 

 

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه بیست و هفتم مرداد 1393  |
 

 

قاشی تاقمێک له‌ سه‌رما

 

ئیره‌ج عیبادی

 

قاتی هه‌وای به‌دفڕ و

که‌مانی هه‌وری لاڕێ

خۆ داده‌گرێ بۆ داگیر کردنی ناخی به‌فر

نیم له‌ مه‌یلی قاشی تاقمێک له‌ سه‌رما

با گه‌رمم بکا

ئه‌م جاره‌ تیشکی لێوه‌کانی گۆگرد

باڵای ترووسکه‌ی مۆم

خۆی حه‌شار داوه ‌له‌ وه‌تاقی تاریکی شه‌ودا

کاره‌با نیه‌

هه‌وره‌ تریشقه‌ی سک ز‌ل

خۆی له‌ له‌شی مامووتی شه‌قامه‌کان بدا

رێز، رێزی تیانه‌ی دانه‌ کۆلانه‌ی سارد،

 کۆلان و من سپیی ده‌کا و

که‌سێک له‌ حه‌جامه‌تی کاته‌کان ده‌س ئه‌شواته‌وه‌

ده¬لاقه‌ی کۆمی لاپه‌ڕه‌ ون بوونه‌کانی ئاسمان

بێ شووشه‌ی شێعر و ته‌وه‌ر

سه‌هۆڵ ده‌شکێنێ

زه‌ستان خه‌رێک سه‌رمه‌قولاتی سه‌یره‌ و پۆلی ‌په‌ره‌سیلکه‌کانی ژانویه‌

گه‌روی داره‌ سه‌روه‌ ره‌نگامه‌کان پڕ ده‌کا و

به‌ره‌و له‌ سێداره‌دانی ده‌نگی نوورپژێنه‌کان‌ ده‌خوێنێ

رێز، رێزی سه‌یاره‌کانی ئاو پاش

رێزم لێ ناگرن

که‌ هه‌رگ نه‌م پاچێ

مۆمیتر با چاوه‌کان و داگیرسینن

 سینگی سه‌رمای خه‌یاڵی بێ‌ تۆییم

پاڵتاوی باڵای تۆی ده‌وێ

دوورم مه‌که‌ن له‌ ده‌سته‌کانی حه‌زی ئه‌ستێره

په‌رده‌یه‌کی ته‌نیام‌ و زه‌خمی

 ئه‌م شاره‌ هار و هاجه‌ و هه‌ر زه‌نجیره‌ ژه‌نگاویه‌کانی شه‌پۆل ده‌دا.

10/10/92 سنه- شه‌وی ژانویه‌‌

 

 

 

 

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه سی ام تیر 1393  |
 

خویندنه­ وه­.شیعریکی کورتی ئیره­ ج عیبادی

 

فه‌رزادی میر ئه‌حمه‌دی

 

زورجار شیعریکی دریژ به­ ه­ه‌ناسه­ یه­ کی دریژه­ وه ناتوانیت پیوه ­ندی ده­ گه­ ڵ به­ رده­ نگ بگریت، وته­ نانه­ ت کراسی شیعریش له به­ ربکات؛ عیبادی له­ م شیعره کورته­ دا توانیویه­ تی بون وبه­رامی هه­ ست وراگویزکردنی واتا له دواخستنیکی مه­ ستانه لای زه ­ینی شل ونه­ رمی به­ رده­نگ.بینیته ئاراسته­ ی ده ­ربرین، ده­ ست که ده­ ستم چۆڵ ده­ کا/ ده­ ریا له باوه­ شم جیا ده­ بێته­ وه / .... کام ده ­ست؟ ده ستی دیتری یان هه­ مان ده ­ستی خۆی، له پر له دونیای له­ شی فیزیکی که لای به­ رده­ نگ ئاماده بووه، ده­ مان باته واتایه­ کی تر ،ته­ نانه­ ت ئه ­گه­ ر له رواڵه­ تی ساکاریش دابیت، وشه­ کان له سه­ رکوڵ سوارنه بوون تا به درووست کراوه ­یه­ ک درووشمی شیعر ده­رببرن؛ دیاره وشه بو شیعر وخه­ یال هاتووه ،هه­ سته­ کان له پیناو هاونشینیکی پیکهاتانه خواز به وردیه­ یک له دووی واتایکی فراوان به ­رده­ نگ ده­ به­ نه فانتزیایه­ کی نه­ رم وتورت، که ده­ لێ / هاوری کام سه ­رگه­ ردانی چاوه روانمه؟ به ­رده­ نگیک که خه­ یاڵێکی دیکه­ ی له زه ­ینیدا پێکابوو ،ده ­باته واقیعیکی لوژیک به کراسی شیعریه­ وه ،ئه ­وه­ ی راستی بیت من به­ م کوپله شیعرانه که هه­ ولی سه­ ربه خویی واتا ورواله­ تیان داوه تا کرده­ وه غه ­ریبه­ که­ ی مامه­ له کردنی زمان ده­گه­ ڵ وشه بیته کایه­ ی ئافرینراوی،، مورکی شیعریک ده ­ناسم له واژوی هه­ نووکه­ ی عیبادی

 

 

 

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه سی ام تیر 1393  |
 

موضوع :نگاهی اجمالی به طرح ونقوش گلیم های سنه

(برگرفته از پایان نامه کارشناسی ارشد می باشد)

استاد راهنما:دکتر الیاس صفاران ،استاد یار دانشگاه پیام نور تهران

استاد مشاور:دکتر محمد خزایی دانشیار دانشکده هنر و معماری دانشگاه تربیت مدرس

جمشید محمدی دانشجوی کارشناسی ارشد پژوهش هنر دانشگاه پیام نور تهران

 

مقدمه:

منابع بسیاری به معرفی کردستان به عنوان یکی از مراکز مهم گلیم بافی پرداخته اند مانند «گلیم بافی» از محمود سید صدر و «گلیم های ایرانی» از هال آلستر و برنارد و نیکلاس .


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه شانزدهم تیر 1393  |
 
ماهواره‌ پدید‌ه‌ای فرهنگی، نگاهی امنیتی

 

چند‌ روز قبل که‌ باز نیروهای انتظامی برای جمع کردن دیش ماهواره‌ها به‌ پشت بام آپارتمان محل زندگیمان هجوم آوردند و پشت بام را خالی کردند. یاد مقاله‌ای افتادم که‌ دوسال قبل هنگام سردبیریم در دووهفته‌نامه‌ی دیار کوهن سنندج نوشتم. هرچند به‌خاطر تیترشدن و برجسته‌کردن عنوان ازسوی اداره‌ کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کردستان آن شماره‌ اخطار گرفت. اما نقطه‌ نظرهایم درآن مقاله‌ همچنان به‌ قوت خود باقیست: " هیچ نیرویی نمی تواند به‌ جنگ تکنولوژی و اطلاع رسانی برود. دست اندرکاران اداره‌ جامعه‌ کشورمان با تناقضی آشکار مواجه‌ هستند. ازسویی خود بیش از 70 کانال تلویزیونی ورادیویی را درماهواره‌های هات برد وعرب سایت جا داده‌اند وازسویی ماهواره‌های منازل را که‌ مرتب بعد از تخریب خریداری می شود، منهدم میکنند. اگر ماهواره‌ بد است. مسولین چرا خود ازآن استفاده‌ میکنند و اگر خوبست چرا مزاحمت برای خانواده‌ها مرتب روبه‌ افزایش است؟ آیا وقت بازنگری به‌ کج اندیشی ها و تنگ نظری ها ازسوی مسولین نرسیده‌ است؟

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در چهارشنبه یازدهم تیر 1393  |
 

 

رەنگدانەوەی ژن لەگۆرانیەکوردییەکاندا

(تایبەت بەناوچەی ئەردەڵان)

 

 

 

بەیان عەلیڕەمایی – ســنه

زستانی ساڵی 1392

 

 

سەروتار :

رەنگدانەوەی ژن لە گۆرانیە کوردییەکاندا (تایبەت بە ناوچەی ئەردەڵان)

 

کورتە:

ئەگەر سەیری فولكلـۆری كوردی بكەین دەبینین كە ئـافرەت بە هەموو جۆرەكانیەوەلەپەند و بەیت و حیكایەت و گۆرانیەكاندا رەنگی داوەتەوه، وەكوو: ژن، دایـك، كچ، خوشك، بووك و... ژنـان لە فولکلۆرە کوردیەکان رۆڵێکی بەرچاویان هەیە و بڕێ جار قارەمانی چیرۆکەکانن. جیا لەوەش زۆربەی چیـرۆک و مەتەڵەکان بە دەم ژنـانەوە دەوترێت و هەوڵ دەدرێت لە بیر نەچنەوه؛ بۆ نموونە وتنی بەرتەونانە بە دەم تەون کردن و کار و فرمانەوه. منداڵی کورد تەواوی لایەلایە و چیرۆکەکان لە دایک و دایەپیرە و پوورەکانییەوە دەبیسێت و فێر دەبێت، دەتوانین بڵێن بۆ بیستنی دەنگی راستەقینەی ژنی کورد دەبێت گوێ بۆ فولکلۆر و گۆرانیەکۆنەکان ڕابگرین.

 

دەقی بنەڕەتی:

کەلەپـوور بەشێكی گرینـگی رۆشنبیری گەلـە و یەكێكە لەو پایە و كۆڵەكانەی كە رۆشنبیریـی نەتەوایەتی یـان لە سەر بنیاد دەنرێت، وەك شوێنەوار و مێژوو. كەلەپوور لایەنێكی هەرەدیاری شارستانیەتی میللەت


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در جمعه ششم تیر 1393  |
 
 یادی از زنده‌ یاد ئه‌لائ  بابا شه‌ هابی

 

خواننده‌ ماندگار کردستان

 

به عشق سید علی اصغر کردستانی زنده ایم

 

                          سالهای دور و نزدیك درگفت و گو با علاءالدین بابا شهابی

فیض اله پیری

 ((سيدعلاءالدین بابا شهابی)) نوه پسری مرحوم (سید علی اصغر كردستانی) استاد مسلم آواز و صاحب صدای ماندگار موسیقی كردی است. چهره اش نسبتا شادمان و جوان می نماید،‌اگر چه 66 ساله است. وی در سال 1318 در محله چهارباغ سنندج به دنیا آمد. نسل سوم، می


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در جمعه ششم تیر 1393  |
 ره‌وانسر خبر
در آینده نزدیک همایش بین‌المللی "کردی، زبان ایرانی" در کرمانشاه برگزار می شود روانسر خبر: با تصویب هیئت امنا و شورای پژوهشی ایران شناسی، سلسله همایش‌هایی تحت عنوان زبان‌های ایرانی در آینده برگزار می‌شود که در کرمانشاه همایشی با عنوان فرعی "کردی زبان ایرانی" از این رده همایش‌ها برگزار می‌شود. به نقل از تسنیم : رئیس بنیاد ایران‌شناسی شعبه کرمانشاه گفت: همایش بین‌المللی "کردی، زبان ایرانی" مهر ماه با حضور بیش از ۵۰۰ مهمان از سراسر دنیا در کرمانشاه برگزار می‌شود. سید ضیاءالدین خرمشاهی در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در کرمانشاه، اظهار کرد: با تصویب هیئت امنا و شورای پژوهشی ایران شناسی، سلسله همایش‌هایی تحت عنوان زبان‌های ایرانی در آینده برگزار می‌شود که در کرمانشاه همایشی با عنوان فرعی "کردی زبان ایرانی" از این رده همایش‌ها برگزار می‌شود. خرمشاهی با بیان اینکه این همایش 22 و23 مهر ماه در کرمانشاه برگزار می‌شود عنوان کرد: در این همایش پنل‌های متعدد علمی و تخصصی در زمینه آواشناسی، صرف و نحو، ادبیات کودک، تاریخ ادبیات، گویش شناسی و همچنین نقش کرمانشاه در پیوستگی بین کردها تشکیل می‌شود. وی با اشاره به اینکه در حاشیه همایش نمایشگاهی از فرهنگ، تمدن، اسناد و آثار مکتوب کرد زبانان برپا می‌شود بیان کرد: علاوه بر پیام دبیر کل سازمان جهانی یونسکو به عنوان یکی از مشارکت‌کنندگان در این همایش، آیت‌الله سید محمد خامنه‌ای و برخی از مسئولان عالی کشوری و برخی سخنرانان خارجی و ایرانی به ایراد سخنرانی می‌پردازند.

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در سه شنبه سوم تیر 1393  |
 بیانیه‌
بیانیه‌ ی تعدادی از هنرمندان، نویسندگان و شاعران زن  سنندجی که‌ به‌ این مجله‌ ای میل شده‌ است. لدا جهت اطلاع رسانی و جفظ امانت عینا درج میگردد.

 

بیانیه­ ی جمعی ­ازنویسندگان،شاعران و هنرمندان

 

زن سنندجی

 

بدینوسیله به­اطلاع جامعه ی فرهنگی و هنری کردستان میرساند؛­امضاء کنندگان زیر

که­ سالهادرجهت­ اعتلای فرهنگ، ادبیات و هنر کردستان ازپیشگامان وخادمان این دیار بوده ­ایم،اعتقاد داریم که ­انتخاب هر نماینده­ای ازهر قشر وصنفی درجامعه بدون شرکت اعضاء مربوطه وصدور رای دسته جمعی مبنی برانتخاب نماینده­ای تام الاختیار معتبر نبوده واین امر علاوه بردارا بودن عواقب سوء وجبران ناشدنی بیانگر عدم سنخیت موضوع بااصل مربوطه می باشد. متاسفانه این روزها افرادی سودجو و فرصت طلب ازعدم وجود تشکل فرهنگی زنان سنندج و عدم وجود فضاهایی مناسب جهت انجام هرگونه‌ فعالیت هنری، فرهنگی، سیاسی و اجتماعی سوء استفاده نموده و خود را بعنوان نماینده ای شایسته و لایق از طرف فعالان زن سنندجی معرفی می نمایند که موجبات نگرانی و ناراحتی قشر فرهنگی را فراهم نموده اند. بسی جای تعجب و شگفت می باشد که خود فاقد وجاهت و مشروعیت قانون انتخابات و یا توانایی های های هنری و فرهنگی و حتی سیاسی لازم جهت احراز چنان موقعیت مهم  اجتماعی می باشند. لذا بدینوسیله رسماً اعلام    می داریم ؛که تا این تاریخ یعنی 1/4/93 در هیچ یک از شهرهای استان کردستان مخصوصاً شهر سنندج هیچگونه انتخاباتی در میان اهل قلم و هنرمندان ( زن) کردستانی جهت تعیین نماینده ی زنان در داخل و خارج از کشور صورت نگرفته و ما صراحتاً اعلام می داریم که فاقد نماینده ی هنری، فرهنگی، اجتماعی و سیاسی بوده و هرگونه سوءاستفاده از حق زنان سنندجی تحت هر شرایطی را محکوم می نمائیم و درواقع این انتخابات در چارچوب روابطی صوری و ظاهری و نهایتاً دوستانه انجام گرفته که ما زنان اهل قلم و هنرمند سنندجی هیچگونه اطلاعی از این انتخابات که درکجا و تحت چه شرایطی انجام گرفته، نداشته و نداریم. لازم به ذکر است که این تحرکات بدست بعضی از مراکز و دفاتر فرهنگی به جهت خودنمایی آن  افراد در داخل و یا خارج از کشور صورت گرفته است.

امضا ها محفوظ

  

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در سه شنبه سوم تیر 1393  |
 

اورامان ، ماسوله کردستان

 

کردستان اصلی ترین محل زندگی قوم کرد است. این استان که در غرب کشور واقع شده در پهنه طبیعی خود دنیایی از زیبایی و تنوع را به گردشگران و طبیعت دوستان عرضه می کند.

این منطقه با انبوه کوهستان ها و دشت های پهناور خود گیاهان و جانوران متنوعی را دربر گرفته است و چشم انداز جنگل های زاگرس، منطقه ای به یاد ماندنی برای طبیعت دوستان به وجود آورده است.


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه دوم تیر 1393  |
 
تاریخ پالنگان

 

پالنگان،پاڵنان«تاریخی سه هزار ساله

 

 زیرک محمدیان

 

رمان روایان پڵنگان (=پاڵنگان)
1-بابا اردلان پالنگانی (564-606هجری) مرکز حکومت: پالنگان.
2-کلول بن بابا اردلان پلنگانی (606-629هجری) مرکز حکومت: پالنگان .
3-خضر بن کلول پالنگان (629-663هجری) مرکز حکومت: پالنگان .
4-الیاس بن خضر پالنگانی (663-710هجری) مرکز حکومت: پالنگان .
5-خضر بن الیاس پالنگانی (710-746هجری) مرکز حکومت: پالنگان .
6-حسن بن خضر پالنگانی(746-774هجری)
در سال 773 هجری یعنی یک سال قبل از وفات خود (774) مقر حکومت را از پلنگان به محلی در یک فرسخی جنوب س


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه دوم تیر 1393  |
 

سیمای ئازادی و شاعیرێکی ساڵانێکی دوور

 

                                                                              موحسێن رازی

 

  بەڕێز نەبی یوسف زەمانی شاعیر وئەدیب وخاوەنی چەندین بە رھەمی شیعری  بەزمانی کوردی

 شێوەئاخاوتنی شاری سنە بەشێوەی عەرووزی ، ھەروەھا شێوەی ھیجایی یان کێشی دە / دە

کۆمەڵەشیعرێکی لەخۆیەوە وەک یادگار بەجێ ھێشتووە . 

ئەوبەرھەمانەی کەوا لە کاک نەبی لەبەر دەست دایە ولێرەدا یەکێکیان ئەخوێنینەوە بۆ ئەوەڵینجار چاپ دەکرێ ، دەخرێتەبەردەستی خوێنەران ولاێنگرانی شیعروئەدەبی کوردیەوە ، کە بەماوەی پتر نی لەپەنجاساڵی تەواوە لەلایان بنەماڵەی بەڕێزیان بەتایبەت مامۆستا خەلیل یوسف زما نی براێ خۆشەویستیان کە خۆیشیان ھۆگری شیعروئەدەبی کوردین، لەوبوارەیدا ھەندێ ئاسەواریان نووسیوە پاراستراون . جێگەی خۆیەتی بەش بەحاڵی خۆم سپاسێکی تایبەتیان پێشکَەش بکەم لەبەرئَەوھەستە مەسئوولانەیان  وخستنەرووی ئەوبەرھەمەشیعریە گرنگەی براێ بەڕێزیان کەبەداخەوەژیان مۆڵەتی

ژینیکی توولانی تری پێنەدا ، لەئەدەبی کوردی درێخ کرا .

ڕێزدار نەبی یوسف زەمانی لەساڵی ١٣١٢  لەشاری سنەھاتووەتەدونیا  بەھۆی رووداوێکی تاڵ لەساڵی

١٣٣٦تووشی ڕەنجێکی کوشەندەدەبێ چوارساڵی تەواوبەوئازارەکوشەندەوەبەسەردەبا .پاشان لەساڵی

١٣٤٠تووشی تێ بەتووش مەرگەوە. بەڕێزیان مروڤێکی کراوەئازادئەندیش بووەکەئەوئازادئەندێشیەی....

 بووەتەھۆی ھەوینی شیعرەکانی ، لەوبەرھەمانەیدابەتایبەت لەوشیعرەی خوارەوەڕەنگیداوەتەوە  .

لەکۆی ئەوشیعرانەی کەوالەوبەڕێزەبەجێماون چیرۆکە شیعرێکی بەنێوسە ێرەی گوڵ خواردگ واتە

 سەێرەی ھەڵخەڵەتاو دەخرێتەبەر دیدی خوێنەران تاکوودواجارلەسەری داوەری بکرێت .

 پاشان دەقێکی ساکاروەک شیعر لە بەڕێز مامۆستا عارف یوسف زەمانی ١٢٩٩ - ١٣٦٢ یەکیکتر


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه دوم تیر 1393  |
 

ضرورت سایت بازی کودکان در شهرمریوان

 

 حیدراحمدی

 

 “بگذاريد کودکان‌تان تا مي‌توانند بازي کنند زمان براي يادگيري بسيار است ".بي ترديد اين جمله ما حاصل يک عمر تجربه‌ي پياژه روان شناس برجسته در زمينه‌ي روان شناسي کودک است که به درستي اهميت و نقش بازي را در پرورش فکري و رشد عاطفي کودکان دريافته است.

بازي فرصتي به کودکان مي‌دهد که خود را بيشتر نشان دهند. نشان دادن خود به عنوان وجودي که در راه کسب


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه دوم تیر 1393  |
 

فوکو در تبیین‌ زندگی "آدم‌های بدنام"

زهره روحی

میشل فوکو(1926-1984) فیلسوف فرانسوی را باید بدون تردید، یکی از تاثیر گزارترین فیلسوفان قرن بیستم به شمار آورد. ترجمه و انتشار  آثار فوکو از زمان حیات کوتاه اما بسیار پر بار او به زبان های انگلیسی و اغلب زبان های زنده دنیا از جمله فارسی آغاز شد و مباحث وی به ویژه در نظریه پردازی مفهوم قدرت به مثابه شالوده اساسی جامعه مدرن، به سرعت  در تمام جهان گسترش یافته و به اندیشه ها، کتاب ها و رساله ها و پزوهش های بی شماری دامن زدند.  فوکو در کنار چند فیلسوف دیگر فرانسوی از جمله دریدا، بودریار ، دولوز، لیوتار... اساس اندیشه هایی را می ساخت که در ایالات متحده «تفکر فرانسوی» نام گرفت و در جهان  بسیار با مفهوم «پسا مدرنیسم» انطباق یافت  و بر شاخه های مختلف علوم اجتماعی و انسانی نیز در اکثر کشورهای جهان تاثیر گذاشت. هم از این رو، انسان شناسی و فرهنگ پرونده فوکو را از امروز می گشاید..


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه دوم تیر 1393  |
 

دایره المعارف کرد نیاز به همکاری مراکز کرد شناسی دانشگاه ها دارد 

گروه تحقیق

 

بخش کرد‌شناسی دانشگاه کردسنان، دانشگاه آزاد  اسلامی کردستان و بخش کرد شناسی  دایره المعارف بزرگ اسلامی را می‌توان یکی از موفق‌ترین دست آوردهای این مراکز در دهه اخیر دانست. بخشی هایی که امروز به یک منبع اطلاعاتی بزرگ در حوزه کرد‌شناسی در دنیا تبدیل شده اند. این


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه دوم تیر 1393  |
 

 هاواری خوا

سرۆشی شه‌هبازی

 

                                چاوه‌که‌م

                                به‌و تیشکی ڕه‌شْ نادیار چاوی گه‌شت

                                                                          خۆر سـووتا  

                                                                      زه‌وی ڕووخا

                                                                             مانگ گیرا

                                                                                ئاسمان گریا

                                               هاوار!

                                               فرمێسکی خوا بانگی لێ کردت

                                               زیندووم که‌وه‌

 

 

|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه دوم تیر 1393  |
 
(سینه‌ مای یه‌ ک و دوو له‌ ڕوانگه‌ی ژیل دۆلۆز)ه‌وه

 

 حه‌ مه‌ ی که‌ریمی

 

له‌م وتاره‌دا هه‌وڵدراوه‌ به‌کورتی باس له‌ دووکتێبی "جیل دۆلۆز"له‌ بواری سینه‌ مادا بکرێت،ئه‌م دوو کتێبه‌ دووجۆرسینه‌ما له‌خۆده‌گرێ.

 سینه‌ مای یه‌ک ؛ (جووڵه‌ – وێنه‌ ) سینه‌مای دوو (کات-وێنه‌)

ئه‌ م دوو کتێبه‌ ی دۆلۆز زیاتر له‌ به‌ رهه‌مه‌کانیتری سه‌ رنجی ره‌خنه‌گرانی حه‌ وزه‌ ی سینه‌مای بۆلای خۆی راکێشاوه‌.ئاشکرایه‌ هه روه‌ک چۆن ئه‌ م به‌رهه‌مه‌زه‌ینی رخنه‌ گرانی سینه‌ مای به‌ گشتی به‌ خۆوه‌ سه‌ رقاڵ کردوه‌، هه‌ روه‌هاش دیدوبۆچوونی بیرمه‌ندان و ره‌خنه‌ گرانی ئاشنا به شێوازی بیرکردنه‌ وه‌ی "دۆلۆز"ی ورووژاندو


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در دوشنبه دوم تیر 1393  |
 

طنز هفته

الف- طناز

 بعداز عید بیکاری نماند 

قبل از عید صحبت کار بدستان از آمار چند ملیون بیکارتحصیل کرده و درس نخوانده ها از مراکز رسمی کشور در رسانه های داخلی و دولتی میشد. دولت جدید هم مانند دولت قدیم مهر ورز ، سوار اسب امید و اعتدال ندا سر میداد: " بیکاری زندگی سوز گذشته را سامان میدهیم و همان و بهمان را برنامه ریزی کرده ایم،


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط سر دبیر : ایرح عبادی در پنجشنبه بیست و نهم خرداد 1393  |
 
 
بالا